Η γιαγιά μου Σωτήρα / Gjyshja ime Sotira - Edlira Jorgji Doko

Εντλίρα Γιώργη Ντόκου

Η γιαγιά μου Σωτήρα

(η μητέρα της μαμάς μου)

Η γιαγιά μου ήταν πάντα γλυκομίλητη

Άνοιγε την αγκαλιά της σαν μια μεγάλη θάλασσα

Με μεγάλα καστανά μάτια σαν ένας ήλιος

Άλλοτε γινόταν γη και άλλοτε ουρανός

Στα ζαρωμένα από τα γηρατειά χέρια της

Έκρυβε καραμέλες για δύο βουνά και τέσσερις κάμπους

Στις μεγάλες τσέπες της είχε το κεντημένο μαντήλι

Ω! πόσο κομψά κρεμόταν ο σταυρός στο λαιμό της

Το χαμόγελο της ζέσταινε τις μικρές καρδιές μας

Και το χάδι της έδινε την φλόγα του χειμώνα

Και το δάκρυ της ήταν βαρύ όσο ο κόσμος

Και η απουσία της βαθιά στην ψυχή γινόταν αισθητή

Η γιαγιά μου ήταν λουσμένη στο άπλετο φως

Καθώς σηκωνόταν το πρωί σαν πεταλούδα στο σπίτι

Ζύμωνε, δροσερά, με λουλούδια στο πιάτο

Με πρόβειο μαλλί ήταν παράδοση να υφαίνει

Όσο ζούσε ήταν καταιγίδα και φουρτούνα

Και ελπίδα και όνειρο και ποτάμι

Σαν όμορφη κι αγαπημένη Παναγιά

Σαν την πανσέληνο διαπερνά τις διαδρομές μου

Η γιαγιά μου ήταν μια Βλάχα με χάρη

Την έχω σαν θεϊκό ύμνο για κάθε σημαία 

Την έχω σαν τραγούδι και δυσβάσταχτο πόνο στη σάρκα

Με ιερό αίμα από σόι της Κορυτσάς

Η γιαγιά μου έζησε πέρα από το Σούσιτσα*

Μακριά από εμάς, μερικές ώρες με τα πόδια

Όταν ερχόταν στο χωριό ήταν η Άνοιξη του δρόμου

Εκείνου που έτρεφε το μυαλό μου 

Και ειλικρινά μου λείπει αυτή η Χρυσή Γυναίκα

Και μου λείπει η μητρική της επίπληξη 

Γι 'αυτό την θυμάμαι με επιθυμία και λαχτάρα

Γι' αυτό ελπίζω σ' ένα όνειρο που με ματώνει

Βερόνα, 27 Μαρτίου 2018, 7:54

* Σούσιτσα: είναι παραπόταμος του Αώου, κατά τους αρχαίους Έλληνες ο Πολυανθής (βλ. Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια τομ. ΙΣΤ΄, σελ. 80)

~~~~~~

Ένωση Βλάχων Αλβανίας: Δεν είμαστε εθνική μειονότητα

Με επιστολή της στην Επιτροπή Νόμων της Αλβανικής Βουλής, η Ένωση Βλάχων Αλβανίας ζητά την τροποποίηση του άρθρου 3 του Νόμου για τις Μειονότητες που αναμένετε να ψηφιστεί τις επόμενες μέρες. Το συγκεκριμένο άρθρο κατονομάζει τις οκτώ αναγνωρισμένες μειονότητες στην Αλβανία δηλαδή την Ελληνική, τη Σλαβομακεδονική, τη Βλάχικη (Vllahe/Arumune), τους Ρομά, τους Αιγυπτίους, τους Μαυροβούνιους, τους Σέρβους και τους Βόσνιους.

Ο πρόεδρος της Ένωσης Βλάχων Αλβανίας Θανάσης Πότσης εκτός των άλλων στην επιστολή του αναφέρει ότι, οι Βλάχοι στα Βαλκάνια έχουν ελληνική και ιλλυρικη καταγωγή, δεν αποτελούν ξεχωριστό έθνος και ζητούν να αναφέρονται ως γλωσσική μειονότητα και όχι ως εθνική.

Να θυμίσουμε πως ο κ. Πότσης συνυπέγραψε την πρόταση της Ομόνοιας για το συγκεκριμένο νόμο.

Στη συνέχει η επιστολή της Ένωσης Βλάχων Αλβανίας και η μετάφραση της

Διαβάστε περισσότερα: omonoia-deeem.org

Νέο Ραδιόφωνο και ΜΜΕ στα Ελληνικά από την Κορυτσά! - Një radio dhe media e re informative me muzikë greke në Korçë !

Ένα ευχάριστο νέο για τους Κορυτσαίους, αλλά και για τους Έλληνες και Φιλέλληνες της πόλης και της Αλβανίας. Εδώ και κάποιες μέρες ξεκίνησε να εκπέμπει διαδικτυακά ένα νέο ραδιόφωνο με ελληνική μουσική αλλά και ένα ενημερωτικό διαδικτυακό μέσο με κέντρο την Κορυτσά. Το όνομα του:

Cross Border Radio

Θα παίζει ελληνική μουσική και θα παρέχει ειδήσεις που ενδιαφέρουν και τις δύο πλευρές και διαβλέπει στην ενίσχυση της Ελληνοαλβανικής Φιλίας. Ας στηρίξουμε όλοι την νέα αυτή αξιέπαινη προσπάθεια. Για να επισκεφτείτε την σελίδα πατήστε εδώ.

Një lajm tepër i gëzueshëm për Korçarët, por dhe për të gjithë Grekët apo filogrekët e qytetit dhe të Shqipërisë. Ka pak ditë që filloi transmetimin nëpërmjet internetit një radio e re me muzikë greke, por dhe një media elektronike informimi me qëndër Korçë. Emri i saj: 

Cross Border Radio 

Do të ketë muzikë greke dhe do të ofrojë lajme që ju interesojnë të dy palëve, fqinjëve me qëllim përforëcimin e mëtejshëm të miqësisë Greko Shqiptare. Le të përpiqemi të mbështetim me të gjithë forcat këtë përpjekje të lavdërueshme. për të vizituar faqen klikoni këtu.

Πηγή: Pelasgos Koritsas - Πελασγός Κορυτσάς

Cilët luftojnë Suliotët dhe Arvanitët? - Ποιοὶ πολεμοῦν τοὺς Σουλιῶτες καὶ τοὺς Ἀρβανίτες;

~ Μετά το αλβανικό κείμενο, 

ακολουθεί το ελληνικό

Propaganduesit në krah të armikut si shtrembërues të Historisë Greke kundrejt Helenëve të Epirit. Cilët luftojnë Suliotët dhe Arvanitët?

Një prej simptomat e priudhës që jetojmë 10 vjeçarin e fundit është ajo e deformimit të ndërgjegjshëm të historisë Helene. Bëhet fjalë për një sjellje sistematike që ka marrë dimensione provokative. Shumë ja ngarkojnë këtë mentalitet dhe tendencë disa Qëndrave të errëta që të sheshohet ndërgjegjia Historike e Popullit tonë dhe shndërrimit tonë në një Popull pa dëshirë, konsumator-klientelist të sistemit politik.

Në këtë lojë rënditet dhe deformimi i Historisë e cila i përket çasteve të mëdha të Helenizmit, siç është prezenca dhe oferta e grupimeve të mëdha të Kombit Helen, si Suliotët. Suliotët sipas argumenteve antishkencore të shumë personave, nuk janë Grekë, por ... Shqiptarë që ... rastisën të marrin pjesë në Kryengritjen Helene dhe të .... helinizoheshin!

Përdorin si ... vërtetim për këtë se ishin Helenë dygjuhësh, dmth flisnin dhe “romaishten” (siç quheshe greqishtja në shumë zona të Greqisë gjatë pushtimit osman) bashkë me arvanitasen (një gjuhë që sot nuk karakterizon ndonjë grupim etnik). Dhe që flisnin një dialekt tjetër, do të thotë që nuk ndjeheshin Helenë? Një koncept shkencor “politikisht i drejtë” përpiqet që të mbizotërojë si e vetmja e saktë. Në krye të këtyre opinioneve janë Profesorë Universitetesh që kanë si zakon të marrin pjesë në format publike shkencore që financohen nga “Institucione” dhe OJQ, të interesave të brendshme dhe të jashtme.

Këtë mendim, natyrisht, e përgënjeshtron në mënyrë panigjirike realiteti Historik. Vetë Suliotët besonin se i përkisnin Kombit Helen dhe për këtë arsye ndodhen në një përplasje luftarake të vazhdueshme me Osmanët, si me Ali Pashën (nga i cili si përfundim me dinakëri u mundën më 1803 në skena vetësakrifikimi). Nga çasti i parë i shpërthimit të Kryengritjes të 1821 Suliotët u gjendën në betejë që të rifitojnë fshatrat e tyre në Sul, por mgjth heroizmin e tyre zhvillimi i ngjarjeve u kthye kundër tyre. Më pas, me kryesorë përfaqësuesit e Xavellës dhe Bocarit, Suliotët, përforcuan Betejën Helene. Vërtetim i kësaj janë me mijëra beteja dhe të vdekurit që dhuruan jetën në të gjithë Greqinë për ta çliruar.

Një shënjestrim të ngjashëm pësuan dhe Arvanitët, këta luftëtarë dygjuhësh të Helenizmit.

Fatkeqësisht propagandën që adoptojnë Shqiptarët në librat e tyre shkollorë (duke guxuar që të thonë se ... falë Shqiptarëve u çliruan Helenët!) pranojnë dhe profesorët Helenë, që shpesh herë me para shtetërore ose buxhete nga Ambasada të huaja (ose Institucione si ai i Soros-it) përsëritin pozicionet e tyre antihistorike dhe kombëtarisht të turpshme.

Mihali Mageiria: Gjuha Vllahe është vetëm gjuhë e folur!

~ Για ελληνικά:

Μιχάλης Μαγειρίας: Τα Βλάχικα είναι αποκλειστικά και μόνον προφορική γλώσσα!

Kryetari i Amfiktionisë Botërore Vllahe dhe i Federatës Panhellenike të Vëllehëve Mihail Mageirias foli për gazetën “Proino Logo”.

Deklaratë – “bombë” pas përpjekjes së maqedonoarmanëve që të ndrëtojnë një dialekt “kombëtar”... Intervistë e Kosta Agorit.

- “Gjuha vllahe e cila flitet nga grekët, nuk është gjuhë e huaj por as gjuhë e një minoriteti. Është një gjuhë tjetër, një gjuhë e folur sigurisht, që përbën element të trashëgimisë gojore kulturore të më tepër së njëmijëvjet, të atdheut tonë helen”. Këtë thekson me forcë në intervistën e tij në (P.L) kryetari i Amfiktionisë Botërore Vllahe, z Mihali Mageiria, duke dhënë me këtë mënyrë një përgjigje të fortë dhe gojëmbyllëse, ndaj përpjekjeve të Maqdonoarmanëve, që të ndërtojnë një gjuhë “kombëtare” me bazë dialektin vllah. Kjo përpjekje është pjesë e një politike më të gjërë propagandistike, e cila ka si qëllim të nxjerrë në dritë një komb të veçantë vllah në Ballkan dhe natyrisht ritrazimin e çështjes mbi gjoja minoritetit vllah në vendin tonë. “Nuk ekzistonte kurrë një lëvizje e veçantë vllahe dhe një program gjuhor respektiv ose kërkesë”, sqaron z Mageiria, ndërsa duke folur mbi gjuhën vllahe, nënvizon, ndër të tjera, se vllehët Grekë gjithmonë përdornin si gjuhë të shkruar për të gjitha nevojat e tyre, administrative, kishtare dhe arsimore e jo vetëm, gjuhën greke.

Në të njejtën kohë ai është dakort për një rregjistrim shkencor të bazuar në fakte, në lidhje me traditën gojore vllahe, me qëllim bazë që të shpëtonte kjo gjuhë e caktuar dhe në të ardhmen. Intervista:

PY- Zoti kryetar, duke marrë shkasë nga publikimet në shtypin e shkruar dhe elektronik, si dhe disa artikuj në faqe elektronike apo votimet në facebook, në lidhje me gjuhën vllahe, cili është mendimi i Federatës Panhelenike të Shoqatave Kulturore?

- Përgj: Si fillim të sqarojmë diçka. Ajo që quajmë gjuhë vllahe është vllaçja. Dmth, tërërsia e dialekteve gojore vllahe. Kur flasim për gjuhën vllahe (neologjizma: aromune, armëne) në zonën e Ballkanit Jugor nënkuptojmë vllaçen, që është vetëm një gjuhë gojore.

CILËT JANË VLLEHËT (VLLEHËT PASARDHËS TË HELENËVE)

Cilët janë Vëllehët

Vllehët nuk ishin dhe nuk janë një komb i unifikuar me një prejardhje të përbashkët. Janë, që prej shfaqjes së tyre, qytetarë romakë latinofonë. Kjo përbën dhe karakteristikën e tyre kryesore dhe jo një prejardhje etnologjike. Banojnë në të gjithë Evropën Juglindore në vendet që lidhen me organizimin e Perandorisë Romake. Në Vendet Helene gjenden kryesisht zona me një rëndësi strategjike ku ka rrugë kryesore dhe degëzime të rëndësishme. Gjatë kohësë së Bizantit, Vllehët e Thesalisë, të Epirit dhe të Maqedonisë shpallin në vitin 1259 se janë pasardhës të Akilit dhe të Grekëve të lashtë. Në të njejtën kohë, Vllehët e Danubit ngatërrohen me Kumanë dhe Bullgarë duke mos patur asnjë lloj marrëdhënie me Vllehët e zonave helene, as të Dalmacisë.

Ngjashmëria e pjesshme në të dyja gjuhët vjen si rrjedhojë e ngjitjes së latinofonëve nga Jugu drejt Veriut, në Rumaninë e sotme, gjatë periudhës së Perandorive të Bizantit dhe asaj Osmane. Dmth, Vllehët Grekë latinofonë nuk zbresin por ngjiten në Dhaki.

I vetmi që jep informacione të kundërta është Gjenerali Armen Joan Kekavmenos, i cili u vendos në krye të fushatës së dështuar kundër Vllehëve në Thesali në shek e 11-të. Kekavmeno-ja në “Stratigjikon” e tij, e karakterizon si “farë e pabesë dhe dinake” të Vllehëve, duke përmendur se janë barbarë që zbritën nga Danubi. Informacionet e tij i përsëritin mjaft kronografë të mëvonshëm. Por nuk është e mundur që të jetë një burim korrekt dhe i saktë një gjeneral i përulur dhe i mundur për të cilin vetë studiuesi i tij, historiani Hungarez L. Tamaw, shkruan tekstualisht në vitin 1936: “Të duash që të qartësosh një burim informacionesh historike nga ato sa shkruan Kekavmeno-ja është sikur të përpiqesh për të pamundurën”. Në këtë rast, mendimet e Kekavmenos për zbritjen e vëllehëve nga Danubi i përjashtojnë historianë Rumunë si T Papahagi, A. Sacerdoteanu, Siviu Dragomir, Cicerone Poghirc dhe Petre Nasturel.

Si u ndodhën latinofonët në vënde greke?

Pas pushtimit të Maqedonisë nga Romakët, më 167 para Krishtit, helenizmi lokal, përdoret në postet publike të shteti romak në ushtri, si dhe në mbrojtjen e kufijëve nga sulmues veriorë (popujt veriorë)

Romakët duke pasur një admirim të madh për ushtrinë maqedonase, rënditin në rradhët e ushtrisë mercenarë për ruajtjen e rendit në zonë dhe të komunikimit të lirë në rrugët dhe kryesisht në ngushticat e maleve. Kështu praktikojnë sistemine rojeve të ngushticave dhe grykave në rrjetin rrugor të Perandorisë Romake. Është për tu theksuar gjithashtu se të gjitha vendqëndrimet e Vëllehëve gjenden në vargmalet e Pindit dhe Varnunda. Kështu pra del si konkluzion se krijimi i Vëllehëve vjen si produkt i rojeve të cilat kishin vendosur Romakët në Pind.

Gjuha e legjeonarëve Romakë shtrihet nga Uellsi dhe gadishulli Hiberik deri në Ballkan dhe në Egjipt. Nga latinishtja popullore dhe zhvillimi i saj në vende të ndryshme të përhapjes të saj krijohen gjuhët e sotme romanike si italishtja, spanjishtja, portugalishtja, helvetishtja, rumanishtja, histrorumanishtja dhe arumanishtja, dmth vllaçja që flasin Vllehët Helenë.

Αναστηλώνεται ο Ναός της Αναλήψεως στο χωριό Εμπορία - Shpëtohet Kisha e Ristozit në Mborje

Ο Ναός της Αναλήψεως του Σωτήρος στην Εμπορία είναι ένα από τα πιο αξιόλογα μνημεία στην Αλβανία. Αυτός ο ναός χρονολογείται από το 1389 και ανήκει στο αρχιτεκτονικό τύπο του σταυροειδούς με θόλο.

Αυτός ο ναός κινδύνευε να καταρρεύσει λόγο της αδιαφορίας κατά τα τελευταία 20 χρόνια και για το λόγο αυτό υπήρχαν φθορές και μετακινήσεις στην δομή της, πράγμα που έχει αποφέρει την φθορά του κυλίνδρου και του θόλου.

Από τον Μάιο μήνα ξεκίνησαν οι εργασίες συντήρησης.

Ο σχεδιασμός είχε δυσκολίες εξαιτίας της κατάστασης και κράτησε αρκετούς μήνες έχοντας την βοήθεια και πολλών εδικών της Διεύθυνσης Μνημείων Κορυτσάς, αλλά και την μέριμνα της ίδιας της υπουργού κ. Μιρέλας Κουμπάρο. Χάρη στην επέμβαση αυτή σώθηκε το μνημείο αυτό.

Η επέμβαση γίνεται με στόχο την σταθεροποίηση της δομής και την παρεμπόδιση της περαιτέρω φθοράς. Το σχέδιο προβλέπει την επέμβαση σε δύο φάσεις, πρώτα δημιουργείται το προσωρινό στέγαστρο για να προστατεύει το ναό από τους ατμοσφαιρικούς παράγοντες και έχουν γίνει με μεγάλη προσοχή επεμβάσεις για ενδυνάμωση της δομής, εσωτερικά, ώστε να διαφυλάσσονται συγχρόνως άθικτα και τα τοιχώματα με τις εικονογραφίες που έχουν ανυπολόγιστη αξία.

Η εργασία θα συνεχιστεί με την επιδιόρθωση της δομής του θόλου που έχει εκτεταμένες σχισμές και ρωγμές. Θα ενισχυθούν και τα τοιχώματα και οι αψίδες του θόλου.

Συμμετέχουν και πολλοί ειδικοί από τα Τίρανα για να διαφυλαχτεί αυτό το σημαντικό μνημείο Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

--------

Kisha e Ristozit në Mborje është një nga monumentet më të çmuara në Shqipëri. Ajo daton në vitin 1389 dhe i përket tipit arkitektural kryq-me-kupolë.

“Kjo kishë rrezikonte të shëmbej për shkak të lënies në harresë dhe mos ndërhyrjeve në të prej më shumë se 20-vjetësh, ku si pasoje ka pasur çarje dhe lëvizje në strukturën e saj, gjë që ka sjellë dëmtimin e tamburit dhe të kupolës.

Që prej muajit maj ka filluar puna për projektin e nderhyrjes restauruese. Hartimi i projektit ka pasur vështirësi për shkak të gjëndjes dhe ka zgjatur disa muaj duke pasur dhe asistencen e specialistëve më të mirë të IMK, DRKK-Korcë dhe vete angazhimin e ministres Mirela Kumbaro. Fale kësaj ndërhyrjeje është bërë i mundur shpëtimi i këtij monumenti.

Κωνσταντίνος Σκενδέρης - Konstandin Skenderi

Ο Κωνσταντίνος Σκενδέρης γεννήθηκε στη Μοσχόπολη, το 1864 και πέθανε στην Αθήνα τον Αύγουστο του 1959.

Φοίτησε στη Μεγάλη του Γένους Σχολή της Κωνσταντινουπόλεως, από την οποία πήρε το πτυχίο το 1888.

Αφού υπηρέτησε ως δάσκαλος σε σχολεία της περιοχής Κορυτσάς- Μοσχόπολης, όπου με τόλμη αντιμετώπισε την Αυστριακή, την Ιταλική και Ρουμανική προπαγάνδα, εγκαταστάθηκε στην Κορυτσά.

Στην Κορυτσά ίδρυσε Βιβλιοπωλείο και Τυπογραφείο. Εκεί εξέδωσε την ελληνική εφημερίδα «Πελασγός», την οποίαν, αργότερα, την εξέδιδε στην Αθήνα μέχρι το έτος 1947 με τον τίτλο «Πελασγός Κορυτσάς».

Εκλέχτηκε δύο φορές βουλευτής Κορυτσάς κατά την περίοδο 1915-1920. Πήρε μέρος στον Βορειοηπειρωτικό αγώνα και στο Ηπειρωτικό Συνέδριο του Δελβίνου, το οποίο επεκύρωσε το «Πρωτόκολλο της Κερκύρας».

Υπήρξε ιδρυτικό μέλος και Πρόεδρος του Βορειοηπειρωτικού Συλλόγου Αθηνών ως και του τοιούτου Συλλόγου «Σελασφόρος».

Έχει τιμηθεί με παράσημα του Μακεδονικού Αγώνος 1903-1909, της Αυτονόμου Ηπείρου1914 και του Βασιλικού Τάγματος του Φοίνικος 1948.

Έργα του συγγραφικά:

Ιστορία της Μοσχόπολης, Αθήναι 1906

Ιστορία του Βορειοηπειρωτικού Αγώνος, Αθήναι 1929,

Το Ημερολόγιο Πελασγός από του έτους 1931-1947(12 τόμοι) και

Το Λεύκωμα και η Ιστορία του Αγίους Όρους.

Konstandin Skenderi

Konstandin Skenderi u lind në Voskopojë, më 1864 dhe vdiq në Athinë në Gusht të 1959. 

Studioi në Megalou tou Genous Skoli në Konstandinupojë, nga e cila mori dhe dipllomën më 1888. Pasi shërbehu si mësues në shkollat e Korçës –Moskopolit, ku me guxim përballoi propaganën Rumune dhe Austriake, u vendos në Korçë. 

Minoriteti kombëtar etnik grek dhe marrëdhëniet shqiptaro-greke që nga themelimi i shtetit shqiptar deri në përfundimin e Luftës së Ftohtë

~ Για ελληνικά: 

Εδώ

Grekët përbëjnë grupin më të madh etnik në Shqipëri, ata përbëjnë një popullatë autoktone[102] që lidhet me një sërë përpjekjesh qoftë për bashkimin e V. Epirit me Greqinë qoftë për vetëvendosjen e tyre brenda suazës së shtetit shqiptar –një periudhë shumë e rëndësishme është ajo e Luftës së Dytë Botërore– por kryesisht për mbrojtjen edhe respektimin e të drejtave të njeriut edhe atyre sociale qe në fillim të shekullit të 20-të me krijimin e shtetik kombëtar shqiptar.

Deklarata e njëanshme e vitit 1921 përbën gurin themeltar të njohjes juridike të minoritetit grek dhe ofrimit të të drejtave ndaj tij duke paraqitur njëkohësisht angazhimet e Shqipërisë ndaj qytetarëve të saj që u përkasin minoriteteve kombëtare, fetare dhe gjuhësore. Statusi i mbrojtjes ka të bëjë me lirinë fetare dhe të drejtat gjuhësore, duke garantuar njëkohësisht parimin e mos dallimeve edhe të barazisë para ligjit. Deklarata u pranua nga Këshilli i ... ditën e paraqitjes së saj dhe u vu qartë nën garancinë e organeve kompetente. Të drejtat e minoritetit grek u respektuan vetëm formalisht në kohën e Hoxhës, pasi Kushtetuta e vitit 1946 përmendte se minoritetet kombëtare gëzojnë të gjitha të drejtat në lidhje me mbrojtjen e zhvillimit të tyre kulturor dhe përdorimin e lirë të gjuhës së tyre (neni 39), kurse Kushtetuta e vitit 1977 u jepte garanci minoriteteve kombëtare për mbrojtjen edhe zhvillimin e kulturës edhe traditës së tyre popullore, përdorimin e gjuhës amtare edhe mësimin e saj në shkollë, si edhe barazinë në të gjitha fushat e jetës sociale (neni 42). Ndërkaq edhe pse të dy Kushtetutat u referoheshin barazisë së qytetarëve pavarësisht nga përkatësia e tyre kombëtare, racore apo fetare si edhe të drejtave të minoriteteve, nuk përcaktonin grupe konkrete[103], kurse Kushtetuta e vitit 1946 administrimin e të gjitha shkollave ia kaloi shtetit, duke u hequr të drejtën që gëzonin para luftës komunitetet greke. Sigurisht, siç pranohet nga të gjithë, regjimi i Hoxhës dëmtoi arsimin e minoritetit në masën që dëgradonte nga ana e tij nivelin e jetesës së grekëve dhe kufizonte ndjeshëm të drejtat e tyre. Pjesëtarët e minoritetit grek përballeshin me probleme shtesë. Arsimi minoritar u ruajt pasi u vu nën kontrollin e drejtpërdrejtë të shtetit dhe degradoi për shkak të mungesës së infrastrukturës edhe të kualifikimit të posaçëm. Në rastin e Himarës, shteti mbylli shkollën greke si masë ndëshkimore ndaj qëndrimit negativ të banorëve të zonës në zgjedhjet e vitit 1946. Regjimi i Hoxhës krijoi të ashtuquajturat “zona minoritare” ku u përfshinë 99 qëndra banimi gjuha amtare e të cilave ishte greqishtja duke përjashtuar vetëm fshatrat grekofone të Himarës –në vitin 1959 iu hoq edhe kombësia greke– dhe Artës së Vlorës, si edhe zona me popullsi greke kompakte (Gjirokastra, Përmeti e tj.).

Vllehte Arumune - Nikolaos I. Mertzos

SHOQATA BAMIRESE E MESHKUJVE NE SELANIK

~ VLLEHTE ARUMUNE 

Nikolaos I. Mertzos

Selanik 2010

Για ελληνικά, ακολουθήστε τον παρακάτω σύνδεσμο: 
~ ΑΡΜΑΝΟΙ ΒΛΑΧΟΙ - ΝΙΚΟΛΑΟΣ Ι. ΜΕΡΤΖΟΣ