Εκδήλωση για την επέτειο απελευθέρωσης της Κορυτσάς

Την Κυριακή 20/11, θα πραγματοποιηθεί δοξολογία στον Ι.Ν. Νέας Παναγίας, κατάθεση στεφάνου στο μνημείο της Ηπειρώτισσας και στη συνέχεια (11:00) ομιλία στην αίθουσα της Ηπειρωτικής Εστίας για την επέτειο απελευθέρωσης της Κορυτσάς.

ΣΦΕΒΑ ΕΕ Θεσσαλονίκης

68 χρόνια από την απελευθέρωση της Κορυτσάς

(το άρθρο γράφτηκε το 2008)

Της Ηλέκτρας Κίκη, δικηγόρου

Στις 22 Νοεμβρίου συμπληρώνονται 68 χρόνια από την απελευθέρωση της Κορυτσάς (22 Νοεμβρίου 1940), από την τελευταία σπουδαία νίκη του ελληνικού στρατού στο βορειοηπειρωτικό μέτωπο, μετά από πολυαίμακτο αγώνα.

Η Κορυτσά παραμένει ελληνική στο πέρασμα των αιώνων, πράγμα που αποδεικνύεται περίτρανα από το στοιχείο της γλώσσας, της θρησκείας και της ελληνικής συνείδησης. Η διαστρέβλωση αυτής της αλήθειας και η μη αναγνώρισή της, από το αλβανικό κράτος, ως Εθνική Ελληνική Μειονότητα συνεχίζει ακόμη και σήμερα να παραπλανεί και να αλλοιώνει την εθνική της ταυτότητα.

Το ελληνικό μεγαλείο που ξεπροβάλλει από την Κορυτσά, γίνεται ευκρινώς αντιληπτό από τους μεγάλους Ευεργέτες της, τα ήθη και έθιμα που κατακλύζουν τους κατοίκους της, καθώς και από τη συμμετοχή τους στους σκληρούς αγώνες για την απόκτηση της ελευθερίας τους.

Οι Κορυτσαίοι είναι άνθρωποι της γνώσης, με έμφυτη την ελληνική παιδεία, διότι η Κορυτσά, στην περίοδο της Τουρκοκρατίας, αποτελούσε το προπύργιο του Ελληνισμού. Η αγάπη των Κορυτσαίων για το γενέθλιο τόπο μεταγγίζεται και στους απόδημους, οι οποίοι ενισχύουν έμπρακτα την πατρική γη. 

Η ιστορική Κορυτσά με τις δικές της νίκες, που σημάδεψαν την ιστορία της (7 Δεκεμβρίου 1912 στη διάρκεια των Βαλκανικών Πολέμων και 22 Νοεμβρίου 1940 στον ελληνοϊταλικό πόλεμο), έγραψε με χρυσά γράμματα της δική της εποποιϊα.

Για την ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ του ΙΑΝΚΟΥ ΠΕΡΙΦΑΝ - ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΟΠΣΒ

Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων

Λάρισα 23-10-2011 

Αριθμός Πρωτ: 47

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Για την ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ του ΙΑΝΚΟΥ ΠΕΡΙΦΑΝ

Τις προηγούμενες ημέρες οι Σύλλογοι της ΠΟΠΣΒ αλλά και ιδιώτες λάβαμε δέμα από την Κωνστάντζα / Παρίσι. Περιεχόμενο: η αυτοβιογραφία του Ρουμάνου Λεγεωνάριου Ιάνκου Περιφάν, σήμερα «Γάλλου πολίτη» και επίτιμου προέδρου του «Κονσίλιουλ των Μακεδοναρμάνων». Τον αυτοβιογραφούμενο προλογίζει η ανηψιά του και υπ’ αυτού πολλαπλώς ευεργετηθείσα, ακτιβίστρια Κίρα Ιοργκοβεάνου – Μάντσου, πιστοποιώντας για άλλη μια φορά ότι η «Μακεδοναρμάνικη» υπόθεση είναι προσοδοφόρα οικογενειακή επιχείρηση. 

Η αυτοβιογραφία του Ιάνκου Περιφάν φέρει τον προκλητικό τίτλο «Adutseri – Aminti» με υπότιτλο «Trâ Armânami» (ελλ. μετφρ. Αναμνήσεις – Για τη Βλαχουριά). Ο αυτοβιογραφούμενος προσπαθεί να εμφανιστεί ως «ο Παράκλητος της Βλαχουριάς». Όμως το πρωθύστερο παραμύθι του αυτοαναιρείται από το βίο και την πολιτεία του ανδρός. 

ΚΟΥΤΣΟΒΛΑΧΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ

Του Αχ. Λαζάρου 

ρωμανιστή - βαλκανολόγου

Ο επιθετικός προσδιορισμός κουτσοβλαχικό παράγεται από το σύνθετο όνομα Κουτσόβλαχος, του οποίου το πρώτο συνθετικό είναι το επίθετο κουτσός  και το δεύτερο το ουσιαστικό Βλάχος. Όσοι θεωρούν ως πρώτο το συνθετικό το τουρκικό kucuk (=μικρός) λησμονούν ή αγνοούν ότι οι Κουτσόβλαχοι  κατοικούν αδιάλειπτα στην Μεγάλη Βλαχία (Θεσσαλία - Βυζαντινό θέμα Ελλάδος). Ο Βυζαντινός Χρονογράφος Νικήτας Χωνιάτης γράφει: «επί δε τούτοις και άλλος τις τα Θετταλίας κατέχων μετέωρα (=ορεινά), ά νυν Μεγάλη Βλαχία κικλήσκεται, Τοπάρχης ήν των εκεί». Δεύτερος Βυζαντινός Χρονογράφος, ο Γεώργιος Παχυμέρης, σύμφωνα με του εκρουμανισμένου ακαδημαϊκού P. Papahagi, δέχεται την αυτοχθονία και την ελληνικότητα των Βλάχων της Θεσσαλίας, τους οποίους αποκαλεί Μεγαλοβλαχίτες: «….τους γαρ το παλαιόν Έλληνας, ους Αχιλεύς ήγε, Μρεγαλοβλαχίτας καλών επεφέρετο….».

Αφετηρία της λέξεως Βλάχος είναι το εθνωνύμιο  μιας κελτικής φυλής, γνωστής στον Στράβωνα ως Ουόλκαι  και στον Καίσαρα ως Volcae. Είναι οι πρώτοι  λατινόφωνοι, τους οποίους τα γερμανικά φύλα γνωρίζουν και διαδίδουν το όνομά τους κατά μήκος  κατά μήκος των συνόρων της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, με την σημασία του λατινόφωνου. Ιχνηλατείται δε από την Βρεταννία και το Βέλγιο, όπου αντίστοιχα επιβιώνουν οι Ουαλλοί και οι Βαλλώνοι, έως τον Ελλήσποντο, στον Γαλατά της Κωνσταντινουπόλεως, του οποίου οι κάτοικοι Γενουάτες λόγω ιταλικής γλώσσας λέγονται Βλάχοι!

Η λέξη Βλάχος δεν αποτελεί προνόμιο  των χρηστών λατινικής γλώσσας. Με σημασιολογική μεταβολή γίνεται συνώνυμη των λέξεων βοσκός, κτηνοτρόφος. Ως  προς τον χρόνο παρουσίας οι απόψεις των ειδικών διίστανται, ιδίως μεταξύ Ρουμάνων. Κατά τον V. Bulgaru η νέα σημασία σημειώνεται τους ζ-θ (7-9) αιώνες, ενώ κατά τον Poghirc είναι ταυτόχρονη με την γένεση των Βλάχων, δηλαδή οι έννοιες βοσκός-κτηνοτρόφος είναι συνακόλουθος της αναλήψεως υπηρεσίας προς φύλαξη-φρούρηση συνόρων ή οδικών κόμβων. Διότι εκτός των παγίων περιοχών στους οροφύλακες παραχωρείται και εδαφική έκταση για γεωργοκτηνοτροφική εκμετάλλευση.

Στον ελλαδικό χώρο, στον οποίο συμπεριλαμβάνονται ασφαλώς η Βόρειος Ήπειρος έως την Εγνατία οδό, όπως ορίζουν ο Στράβων, ο Προκόπιος, ο V.L. Popovic,  οι χρήστες και λατινογενούς γλωσσικού ιδιώματος Έλληνες ονομάζονται Βλάχοι, Κουτσόβλαχοι, Τσιντσάροι… Όμως αυτοί αυτοαποκαλούνται Αρμάνοι (<Α> προθετικό πανάρχαιο ελληνικό και ρωμάνος με πτώση του ω), την δε πατρίδα τους ονομάζουν Αρμανία, όπως αποκαλύπτει ο Α.Α. Vasiliev, ενώ η Στερεά Ελλάδα, η Ρούμελη λέγεται (Ρουμανία (!), σύμφωνα με το Χρονικό του Γαλαξειδίου. Αντίθετα στην πέρα του Δουνάβεως η λέξη romanus  καταντά με την έννοια δούλος, το δε σημερινό εθνωνύμιο (Ρουμανία) δεν υπήρξε ποτέ. Διότι η Δακία εγκαταλείφθηκε από τους Ρωμαίους προ της κυκλοφορίας της λέξεως! Δόθηκε υπό την μορφή Ρουμουνία από τον Έλληνα Δανιήλ Φιλιππίδη, θεωρούμενο ως τον πρώτο ιστορικό της. Έτερος ομογενής του, ο μοναχός από την Χίο του Αρχιπελάγους του Αιγαίου Κορέσης επανέφερε σε χρήση, αποκαθαρμένο από την υποτιμητική έννοια δούλος, ως εθνικό Ρουμάνος.

H αλήθεια για του βλάχους και ανεπίτρεπτος εφησυχασμός (1)

Κούμας Κωνσταντίνος
[1777, Λάρισα - 1836, Τεργέστη]

Όλοι οι νομοί Θεσσαλίας έχουν συμβάλει στην επαλήθευση της ελληνικότητας των βλάχων. Πρώτα τα Τρίκαλα προηγούνται χρονικά αφού ο Μέγας διδάσκαλος του γένους Νικόλαος Τζαρτζούλης, Μετσοβίτης δίδαξε εκεί και υπεστήριξε ότι «οι συμπατριώτες του ήταν απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων».

Την Καρδίτσα εκπροσωπεί ο ιστορικός Γ. Καλοκαιρινός, από τον Άγιο Γεώργιο, κάτοχος 7 γλωσσών και με σπουδές στο εξωτερικό. Σε μελέτημά του με τίτλο «Οι Κουτσόβλαχοι και το γλωσσικό των ιδίωμα» λέγει «το ελληνολατινικόν γλωσσικό ιδίωμα, όπερ εξακολουθεί να είναι απλώς η οικιακή γλώσσα μέχρι σήμερον, ιδία στα ΝΔ της Θεσσαλίας και της Μακεδονίας…». Γράφει ακόμα : « Ούτοι πλην της γλώσσης, κατά τα λοιπά είνε γνήσιοι Έλληνες, έχουσιν ακμαίον το ελληνικόν αίσθημα, αλώβητα τα πάτρια, την θρησκευτικήν και ελληνικήν συνείδησιν ανεπηρέαστον, τον έρωτα προς την ελληνικήν παιδείαν και την αφοσίωσιν ακραιφνήν προς την κλασσικήν Ελλάδα… Φέρουσιν άπαντα τα φυλετικά ιδιώματα του ελληνικού χαρακτηρισμού, της ιδιοφυίας και της ελευθεριότητος μετά της προς την εμπορίαν κλίσεως και μετά της προς την γενέτειραν πατρίδα διαπύρου αφοσιώσεως…»

Ο Βόλος ανέδειξε τον Απόστολο Βακαλόπουλο, καθηγητή του ΑΠΘ, αποδέκτη της επισημάνσεως του Βυζαντινού Χρονογράφου Ιωάννου Λυδού, 6ου αιώνα μ.Χ., κατά τον οποίο οι Έλληνες στην Ευρώπη (έτσι ονομάζει την Βαλτική), υπερτερούσαν δημογραφικά των άλλων λαών, αλλά «κοντά στα ελληνικά» μιλούσαν λατινικά, ήταν δηλαδή λατινόφωνοι ή και δίγλωσσοι.., είχαν γίνει βλάχοι , δοθέντος ότι παρωταρχικά βλάχος σημαίνει λατινόφωνος.

Λαρισαίος είναι και Κωνσταντίνος Κούμας, μέγας διδάσκαλος του Γένους, αναγνωρισμένος πρώτος Νεοέλληνας ιστορικός με πολλαπλές και επιτυχείς σπουδές στο Εξωτερικό, Γερμανία,, όπου αναγορεύεται διδάκτωρ δύο πανεπιστημίων και αντεπιστέλλον μέλος των Ακαδημιών Μονάχου και Βερολίνου. Σε σύνθετό και πολύτομο σύγγραμμά του, με τίτλο ‘Ιστορίαι των ανθρωπίνων πράξεων’ ΙΒ, Βιέννη 1832, σελ. 531, αναπτύσσοντας διεξοδικά την εξάπλωση της λατινικής γλώσσας επί Ρωμαιοκρατίας συμπεραίνει λατινοφωνίαν Ελλήνων, γέννηση βλάχων στην ελληνική χερσόνησο, οι οποίοι είναι ‘Έλληνες το γένος’. Όμως δεν αρκείται εκεί και προβαίνει σε πρόσθετη ουσιαστική και σαφή σημείωση : «Συμπεριφέρονται αδελφικώς με τους Γραικούς ως Γραικοί και δεν δείχνουν ούτ’ εκείνοι ούτε ούτοι καμμίαν εθνικήν διαφοράν προς αλλήλους, καθώς τω όντι είναι αμφότεροι οι λαοί μίας πατρίδος τέκνα, και των αυτών προγόνων απόγονοι» .

Δημοτικά τραγούδια των βλαχόφωνων (4)

Στο σημερινό μας σημείωμα συνεχίζουμε να παραθέτουμε στοιχεία και μαρτυρίες από ερευνητές και επιστήμονες, όπου διαπιστώνεται ότι οι βλαχόφωνοι προτιμούσαν περισσότερο την ελληνική γλώσσα στα δημοτικά τους τραγούδια. Επαναλαμβάνουμε ότι τραγούδια υπήρχαν και στα βλάχικα και αυτό είναι φυσιολογικότατο. Ωστόσο, από το πολύ απώτερο παρελθόν (πριν, δηλαδή, την ρουμάνικη προπαγάνδα) δεν έχουμε μαρτυρίες και συλλογές γραπτών δημοτικών τραγουδιών στην βλάχικη γλώσσα. Επαναλαμβάνουμε ότι δεν είμαστε κατά των βλαχόφωνων τραγουδιών, απεναντίας, είμαστε υπέρ και έχουμε γράψει πολλά από αυτά σε προηγούμενα σημειώματά μας (βλέπε ‘Τραγουδια Ξηρολιβάδου’, στις ημερομηνίες 5-8/, 13-8/, 27-8/, 3-9/, 10-9 /2011 στην εφημερίδα ΛΑΟΣ). Όμως εάν σεβόμαστε την επιστημονική αλήθεια και αντικειμενικότητα, θα πρέπει ΟΛΑ να αναφέρονται και να καταγράφονται με την αναλογία, που τους αρμόζει, γιατί και τα βλαχόφωνα και τα ελληνόφωνα τραγούδια συγκροτούν τον πολιτισμό και την κουλτούρα των βλαχοφώνων.

Ο πολιτικός και ποιητής, ως επίσημος απόστολος του Ρουμανισμού Bolintineanu το 1854 φθάνει στην Μακεδονία και πραγματοποιεί το «Οδοιπορικό» με τον ποιητή Heliade-Radulescu όπου εγκανιάζουν σύνθεση νόθων αρμάνικων δημοτικών τραγουδιών.

Για αυτό το θέμα η Δρ Αθηνά Κατσανεβάκη μας τονίζει:

Δημοτικά τραγούδια των βλαχόφωνων (3)

Στο παρόν μας σημείωμά μας συνεχίζουμε να παραθέτουμε την πλειάδα των ντοκουμέντων, των μαρτυριών και των στοιχείων, όπου διαπιστώνεται ότι οι βλαχόφωνοι προτιμούσαν περισσότερο την ελληνική γλώσσα στα δημοτικά τους τραγούδια. Είναι φυσιολογικό να υπήρχαν τραγούδια και στα βλάχικα, ωστόσο δεν έχουμε μαρτυρίες τέτοιων γραπτών δημοτικών τραγουδιών από το απώτερο παρελθόν.

Ο Γρηγόριος Βέλκος στην έκδοσή του ‘Τα δημοτικά τραγούδια της Σαμαρίνας', έκδοση Α. Φουστάνου, Ελασσόνα 1975, 6’ διαπιστώνει ότι: οι 'κουτσόβλαχοι χρησιμοποιούν την ελληνικήν γλώσσαν στα τραγούδια τους’, ο δε Κ. Κούμας, ο πρώτος νεοέλληνας ιστορικός στις αρχές του 19ου μας λέει: 

‘Δεν είναι βλάχος, εάν εξαιρέσει κανείς γυναίκας τινάς, όστις δεν ομιλεί την γραικικήν’ (Κ.Μ. Κούμας, Ιστορίαι των ανθρωπίνων πράξεων, 12, Βιέννη 1832, 531).

Ο καθηγητής Σπυρίδων Λάμπρος στις αρχές του 20ου αιώνα αντέκρουσε την προσπάθεια του προσεταιρισμού των αρμάνων-βλάχων της Βορείου Ηπείρου στους ρουμανικούς μεγαλοϊδεατισμούς της εποχής εκείνης (Ρουμάνος διπλωμάτης N.Burileanu). Σε άρθρο του δε, που δημοσιεύει το Δεκέμβριο του 1913 με τίτλο ‘Ηπειρωτικά’, αναφέρει μεταξύ άλλων τα εξής:

ΠΟΠΣΒ - Εκδηλώσεις στη Θεσσαλονίκη, Ιανουάριος 2012

Πανελλήνια Ομοσπονδία 

Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων 

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ 

Σας προσκαλούμε να τιμήσετε με την παρουσία σας τις εκδηλώσεις οι οποίες θα λάβουν χώρα στη Θεσσαλονίκη, το Σάββατο 21 και την Κυριακή 22 Ιανουαρίου 2012

Σάββατο 21 Ιανουαρίου 2012

'Ώρα 18:30 μ.μ.: Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών Εθνικής Αμύνης 4

Ημερίδα 

Κυριακή 22 Ιανουαρίου 2012 

Ώρα 10:00 π.μ.: Ιερός Ναός Παναγίας Δεξιάς- Δοξολογία

Ώρα 11:45 π.μ.: Κεντρική εκδήλωση αίθουσα τελετών του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης (Κόψιμο πίτας της Π.Ο.Π.Σ.Β). Παραδοσιακοί χοροί με τη συμμετοχή των χορευτικών συγκροτημάτων Βλάχικων Συλλόγων μελών της Ομοσπονδίας μας.

Η παρουσία σας θα μας τιμήσει ιδιαίτερα 

Ο Πρόεδρος της Π.Ο.Π.Σ.Β 

Μιχάλης Μαγειρίας

Περί Βλάχων - Απόστολος Παπαδημητρίου

Απόσπασμα από το βιβλίο του 

Απόστολου Παπαδημητρίου με τίτλο 

''Σελίδες Ιστορίας των Γρεβενών'', Τόμος Α'.

Για πλήρη μελέτη του βιβλίου: 

~ Εδώ.

Ὁ Ἀπόστολος Παπαδημητρίου γεννήθηκε στή Σιάτιστα Κοζάνης τό 1948 καί ἔζησε στά Γρεβενά ὡς τό πέρας τῶν γυμνασιακῶν του σπουδῶν (1966).

Εἶναι διπλωματοῦχος ἠλεκτρολόγος - μηχανολόγος μηχανικός τοῦ Ἐθνικοῦ Μετσοβίου Πολυτεχνείου (1971) καί ἀπό τό 1974 ὥς τό 2006 ἐργάστηκε στή Δημόσια Ἐπιχείρηση Ἠλεκτρισμοῦ στήν πόλη τῆς Κοζάνης.

Εἶναι νυμφευμένος μέ τήν Ἄννα τό γένος Στεφάνου ἀπό τήν Κοζάνη, ὀφθαλμίατρο, καί πατέρας τεσσάρων τέκνων.

Ἀσχολήθηκε ἐπί εἰκοσιπενταετία μέ τήν ἐπιστημολογία καί τρεῖς ἐργασίες του ἐπί τοῦ θέματος αὐτοῦ ἔχουν ἐκδοθεῖ.

Ἀπό τίς ἀρχές τῆς δεκαετίας τοῦ 1990 τό ἐνδιαφέρον του στράφηκε πρός τήν τοπική ἱστορία. Ἐργασίες του παρουσιάστηκαν σέ τοπικά συνέδρια καί δημοσιεύθηκαν σέ πρακτικά.

Ἀρθρογραφεῖ σέ διάφορα περιοδικά καί ἐφημερίδες. Tά ἄρθρα του εἶναι ἀναρτημένα σέ διαφόρους ἱστοτόπους. Διευθύνει ὡριαία κατά ἑβδομάδα τηλεοπτική ἐκπομπή μέ τίτλο “Μαρτυρία” στόν τοπικό σταθμό ΤΟΡ.

Εἶναι ἐπί σειρά ἐτῶν πρόεδρος τοῦ συλλόγου “Μακρυγιάννης” τῆς Κοζάνης καί μέλος τοῦ διοικητικοῦ συμβουλίου τοῦ Συνδέσμου γραμμάτων καί τεχνῶν νομοῦ Κοζάνης.

Ἐπικοινωνία:  apostpapadim@gmail.com
Ευχαριστούμε τον κ. Απ. Παπαδημητρίου για την αποστολή του αποσπάσματος!

Δημοτικά τραγούδια των βλαχόφωνων (2)

Στο σημερινό μας σημείωμα παραθέτουμε ντοκουμέντα, μαρτυρίες και στοιχεία, όπου διαπιστώνεται ότι οι βλαχόφωνοι προτιμούσαν περισσότερο την ελληνική γλώσσα στα δημοτικά τους τραγούδια. Είναι φυσιολογικό να υπήρχαν τραγούδια και στα βλάχικα, ωστόσο δεν έχουμε μαρτυρίες τέτοιων γραπτών δημοτικών τραγουδιών από το απώτερο παρελθόν.

Ο Ρουμάνος λαογράφος Παουνέσκου καθώς διενεργούσε έρευνα στους Αρμάνους-βλάχους οι οποίοι είχαν μεταναστεύσει στις αρχές με μέσα του 20 αιώνα στην διεκδικούμενη και από τους Βουλγάρους Δοβρουτσά (Ν. Ρουμανία) αιφνιδιάστηκε όταν, ζητώντας από τις γυναίκες να τραγουδήσουν στα βλάχικα, άκουσε πεντακάθαρο ελληνικό τραγούδι (πληροφορία Ηπειρωτικό Ημερολόγιο (ΗΗ) 1988, 337-374).

Ο G.Weigand Γερμανός ερευνητής του 20 ου αιώνα, ο οποίος γνωρίζουμε από μαρτυρία του σύγχρονου του Κώστα Κρυστάλλη, βλαχόφωνου ποιητή από το Σιράκο ότι ήταν (ο Weigand) μισθωτός της ρουμανικής προπαγάνδας (βλέπε «Οι βλάχοι της Πίνδου» εκδ. Δαμιανός σελ. 191), παραδέχεται μεταξύ άλλων ότι σε όλο το νότο της Ελλάδας και επάνω στον Όλυμπο επικρατεί ήδη το ελληνικό τραγούδι. Επίσης ο ίδιος στο βιβλίο του «Οι Αρωμούνοι-Λαογραφία γλώσσα» τόμος Β’, εκδόσεις αδελφών Κυριακίδη α.ε. στην εισαγωγή του σελ. 51 στα βόρεια της περιοχής (Ελλάδα) λέει επί λέξη:

«Η αναγέννηση του δημοτικού (αρωμουνικού) τραγουδιού στα βόρεια είναι μόνο επιφανειακή και οφείλεται στην εθνικιστική κίνηση της τελευταίας δεκαετίας».

Βέβαια υπαινίσσεται μια άλλοτε πλούσια λογοτεχνία των Αρωμούνων για την οποία ασφαλώς και δεν έχει στοιχεία να την αποδείξει. 

Αρβανιτόβλαχοι (2)

Απόστολος Αρσάκης

Του Αχ. Λαζάρου

Ρωμανιστή-Βαλκανολόγου

Αναντίρρητα μεταξύ των διακεκριμένων Αρβανιτοβλάχων ιδιάζουσα μορφή λογίζεται ο Λούπος Βασίλειος. Ψευδώνυμο είναι το επώνυμο, Κώτσης το αληθινό, προφανέστατα ηπειρωτικό, το δε όνομα Βασίλειος συμβολίζει τη Βασιλεία του Βυζαντίου. Ως ηγεμόνας της Μολδαβίας το πρώτο μέτρο, που λαμβάνει, αφορά στην αντικατάσταση της σλαβωνικής από την τοπική Εκκλησία και βαθμιαία από τη Διοίκηση με την εισαγωγή της ελληνικής γλώσσας, μετακαλώντας από την Ήπειρο και την λοιπή Ελλάδα κληρικούς ως ιερουργούς και διδασκάλους. Η ελληνομάθεια απλώθηκε και πέραν της μολδαβικής ηγεμονίας. Η θυγατέρα του αλληλογραφεί ελληνιστί με ηγετικά στελέχη της τσαρικής Ρωσίας. Προπάντων ο Βασίλειος Λούπος αναδεικνύεται υπέρμαχος του Οικουμενικού Πατριαρχείου και διεκδικητής του Βυζαντινού θρόνου ως Έλληνας!

Αρβανιτόβλαχος είναι και ο Απόστολος Αρσάκης. Γεννήθηκε στη Χοταχόβα της Βορείου Ηπείρου το 1797 και απεβίωσε στο Βουκουρέστι το 1874. Σπούδασε ιατρική στη Γερμανία και αναγορεύτηκε διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Άλλης. Στον Αρσάκη οφείλεται η πρώτη συγγραφή ιστορίας της ιατρικής στη Ρουμανία (Εκθεσις συνοπτική της ιατρικής ιστορίας,1813). Ανέστειλε την άσκηση της Ιατρικής και επιδόθηκε στην ενασχόληση με κρατικές υποθέσεις. Ουσιαστικά έγινε συνειδητός πολιτικός στη Ρουμανία. Θιασώτης των ελευθέρων θεσμών και διακρατικών συνεργασιών διακρίνεται ως ρήτορας και δημοσιογράφος. Αναδείχθηκε αρχηγός του ρουμανικού συντηρητικού κόμματος. Εκλέχθηκε υπουργός Εξωτερικών και σε κρίσιμη συγκυρία πρόεδρος του υπουργικού συμβουλίου, δηλαδή διετέλεσε και υπηρεσιακός πρωθυπουργός.

1η Συνάντηση της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων και των Βλάχων του Κρουσόβου στα Σκόπια

Οι Βλάχοι της Ελλάδας έκαναν άνοιγμα στους Βλάχους των Σκοπίων. Συναντήθηκαν για πρώτη φορά και τα είπαν στο Κρούσοβο της πΓΔΜ. Επικεφαλής της ελληνικής βλάχικης αντιπροσωπείας ήταν ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων Μιχαήλ Μαγειρίας, ενώ συμμετείχαν οι σύλλογοι: Τζούρτζιας Αθαμανίας, Θεσπρωτίας και Κλεισούρας Πτολεμαϊδος. 

Οι Βλάχοι των Σκοπίων εκπροσωπήθηκαν από τους συλλόγους "Άγιος Νικόλαος" Κρουσόβου" και "Μοσχόπολη". Στη συνάντηση, παρόντες ήταν η πρέσβυς της Ελλάδος στα Σκόπια Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, ο πρόξενος της Ελλάδος στο Μοναστήρι (Μπιτόλια) Μάρκος Τριπολιτάκης, τοπικοί παράγοντες και πλήθος βλαχόφωνων Κρουσοβιτών. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων τίμησε στον τόπο καταγωγής του τον κρουσοβίτη πρώην Πρόεδρο της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών και πανεπιστημιακό Κωνσταντίνο Βαβούσκο, για το πολυδιάστατο και ογκώδες έργο του, καθώς και για την πολύχρονη προσφορά του στο βλαχόφωνο ελληνισμό.